Na podeszwie albo języku buta roboczego widzisz S1, S1P, S3 albo nowsze S3S. To nie marketing — to skrót z normy EN ISO 20345 (obuwie bezpieczne z podnoskiem 200 J). Klasa mówi, czego but musi bronić. Reszta (komfort, waga, zimówka) to już model, nie literka.
Pełna oferta: buty robocze
Więcej o samej normie: norma EN ISO 20345 — klasyfikacje butów roboczych
Najpierw jedna rzecz: S to obuwie bezpieczne
- EN ISO 20345 (S) — podnosek 200 J i ściskanie 15 kN. Budowa, magazyn, produkcja, warsztat.
- EN ISO 20346 (P) — podnosek 100 J. Lżejsze ryzyko.
- EN ISO 20347 (O) — bez obowiązkowego podnoska. Gastronomia, medycyna, handel — np. klapki zawodowe.
Ten tekst dotyczy liter S. Szerszy przegląd wszystkich klas i norm znajdziesz w klasyfikacji butów roboczych — przewodniku po normach i rodzajach.
Co jest wspólne dla S1, S1P, S3 i S3S
Wszystkie mają:
- podnosek stalowy albo kompozytowy (200 J / 15 kN),
- zamkniętą piętę,
- antyelektrostatyczność (A),
- absorpcję energii w pięcie (E).
Różnią się trzema rzeczami: czy jest wkładka antyprzebiciowa, z czego jest i jakim gwoździem była badana, oraz czy cholewka broni przed wodą.
Tabela na skróty
| Klasa | Podnosek 200 J | A + E | Wkładka antyprzebiciowa | Cholewka odporna na wodę (WPA, dawniej WRU) | Podeszwa profilowana | Typowe miejsce |
|---|---|---|---|---|---|---|
| S1 | tak | tak | nie | nie | nie wymagana | sucha hala, warsztat, produkcja |
| S1P | tak | tak | tak, metal, gwóźdź 4,5 mm | nie | nie wymagana | magazyn, hala z gwoździami i wiórami |
| S3 | tak | tak | tak, metal, gwóźdź 4,5 mm | tak | tak | budowa, teren, wilgoć + gruz |
| S3S | tak | tak | tak, niemetal, gwóźdź 3 mm | tak | tak | jak S3, plus detektor metalu / lżejsza wkładka, ciaśniejszy test gwoździa |
S3S to nie „S3 plus kalosz”. W normie z 2022 roku S przy S3S oznacza test wkładki niemetalowej małym gwoździem (PS — small), a nie wodoodporność całego buta. Pełna wodoodporność to osobne oznaczenie WR; wyższy pakiet woda + przebicie to m.in. klasy S7 / S7S.
Obok S3S spotkasz też S3L (wkładka niemetalowa, gwóźdź 4,5 mm) oraz S1PL / S1PS (to samo, ale bez wymogu wodoodpornej cholewki).
S1 — sucho, bez gwoździ pod stopą
S1 wystarczy, gdy:
- pracujesz w suchej hali,
- nic ostrego nie leży na posadzce,
- potrzebujesz podnoska, antyelektrostatyki i amortyzacji pięty.
Nie bierz S1 na budowę, do ogrodu z gruzem ani tam, gdzie pada i stoisz w kałuży. Cholewka nie ma wymogu odporności na wodę, podeszwa nie musi mieć wkładki antyprzebiciowej.
Przykłady z oferty: lżejsze półbuty i sandały ochronne S1 / S1P, m.in. modele Delta-Plus i Cerva z kategorii buty robocze z podnoskiem.
S1P — sucha hala, ale jest czym przebić podeszwę
S1P = S1 + wkładka P (klasycznie metal, gwóźdź 4,5 mm).
Bierz, gdy magazyn, produkcja albo serwis są suche, ale na podłodze bywają wkręty, gwoździe, odłamki. Nie licz na S1P w deszczu i błocie — do tego jest S3.
W nowej normie zamiast samego S1P możesz zobaczyć:
- S1P — wkładka metalowa, 4,5 mm,
- S1PL — wkładka niemetalowa, 4,5 mm,
- S1PS — wkładka niemetalowa, 3 mm (ciaśniejszy test).
Niemetal (kompozyt, kevlar) jest lżejszy i przechodzi przez bramkę metalu — sprawdź buty robocze bez metalu (metal free). Metal bywa tańszy i „sztywny” w odbiorze.
S3 — domyślny wybór na budowę i teren
S3 = S2 + wkładka antyprzebiciowa + podeszwa z bieżnikiem.
A S2 to S1 plus cholewka badana na przenikanie i wchłanianie wody (dziś WPA, dawniej WRU) przez minimum 60 minut.
Dlatego S3 jest w Polsce najczęstsze: podnosek, woda z góry, gwóźdź od dołu, bieżnik. To nie jest but do brodzenia — to but na mokrą kostkę, błoto, skropliny, krótki deszcz.
Kiedy S3, nie S1P: budowa, drogi, instalacje zewnętrzne, skład drewna, praca w terenie.
Kiedy S3 to za mało: głęboka woda, całodzienny śnieg, praca w wodzie stojącej — wtedy kalosz S5 albo but z WR / klasa S7.
Pełny asortyment klasy S3: buty robocze S3, a najczęściej wybierane modele zebraliśmy w rankingu TOP 20 najlepiej sprzedających się butów roboczych S3.
S3S — S3 z nowym testem wkładki, nie „superwodoodporność”
Od EN ISO 20345:2022 klasę S3 rozbito według wkładki:
- S3 — wkładka metalowa, gwóźdź 4,5 mm,
- S3L — wkładka niemetalowa, gwóźdź 4,5 mm,
- S3S — wkładka niemetalowa, gwóźdź 3 mm.
S3S ma więc to, czego oczekujesz po S3 (woda na cholewce, bieżnik, podnosek), plus wkładkę niemetalową badaną ciaśniejszym gwoździem. Na hali z detektorem metalu i na budowie z drobnym gruzem to często lepszy opis niż stare samo „S3”.
W sklepie widzisz już modele oznaczone S3S, np. półbuty i trzewiki nowszej generacji Delta-Plus (oznaczenia typu S3S ESD w nazwie produktu) — pełna kategoria: buty robocze S3S, wariant z wkładką 4,5 mm: buty robocze S3L. Ranking hitów: najlepiej sprzedające się obuwie S3S oraz TOP 15 butów roboczych S3L.
Litery obok klasy — to też czytać
Klasa to baza. Dopiski mówią o reszcie:
- FO — podeszwa odporna na oleje i paliwa (w starszej normie często w pakiecie S1–S3; w 2022 bywa oznaczana osobno).
- SR — nowy test poślizgu (zastępuje stare SRA / SRB / SRC; SRC nadal jest na wielu butach z certyfikatem 2011) — kategoria: buty robocze antypoślizgowe (SRA/SRB/SRC).
- HRO — podeszwa krótko na gorącym podłożu (ok. 300 °C) — asfalt, spawalnia.
- HI / CI — izolacja od ciepła / zimna.
- WR — wodoodporność całego buta, nie tylko test cholewki.
- ESD — odprowadzanie ładunków, elektronika, czasem wyższe wymaganie niż samo A — kategoria: buty robocze antystatyczne, ESD.
- M — ochrona śródstopia; AN — kostka; CR — cholewka odporna na przecięcie.
But S3 SRC HRO i but S3S ESD SR to dwa różne narzędzia, mimo podobnej „trójki”.
Dobór w 15 sekund
- Suche biuro techniczne, lekki serwis, produkcja bez ostrych odpadów → S1.
- Magazyn, logistyka, hala z wkrętami → S1P (albo S1PS, jeśli ma być bez metalu).
- Budowa, teren, wilgoć, gruz → S3.
- Jak S3, ale wkładka niemetalowa i nowszy test gwoździa / bramka metalu → S3S (lub S3L).
- Woda po kostki, mycie hali, ścieki → nie S3, tylko S5 albo but z WR.
- Gorący asfalt, spawanie → klasa S3/S3S + HRO, nie sam kod S.
Nie kupuj „na wyrost” z przyzwyczajenia. S3 na suchej, czystej hali jest cięższy i cieplejszy niż potrzeba. S1 na budowie zostawia dziurę od gwoździa i od deszczu.
Podnosek i wkładka: stal czy kompozyt
To nie jest klasa S — to konstrukcja.
- Stal — zwykle tańsza, cięższa, zimna zimą, ciepła latem, wykrywa ją bramka.
- Kompozyt / aluminium — lżejszy, cieplejszy w odbiorze, często lepszy przy detektorze.
Klasa S3 może mieć oba. Patrzesz na opis modelu, nie tylko na „S3”.
Stara i nowa norma na jednej półce
Do 2022 powszechnie było: SB, S1, S1P, S2, S3, S4, S5 oraz SRC.
Od 2022 doszły m.in. S1PL, S1PS, S3L, S3S, S6, S7 oraz oznaczenia WPA, SR, PL/PS.
Oba oznaczenia są w sprzedaży. But z certyfikatem 2011 nie staje się zły z dnia na dzień. Przy nowym zakupie warto jednak czytać S3S / S1PS świadomie — S przy S3S to test wkładki, nie czar wodoodporności.
FAQ
Czy S3 zawsze jest lepsze niż S1P?
Nie. Jest pełniejsze w wodzie i w terenie. Na suchej hali S1P zwykle wystarczy i bywa wygodniejsze.
Czy S3S zastępuje S3?
To wariant S3 z niemetalową wkładką i testem 3 mm. Metalowe S3 nadal jest poprawnym, popularnym wyborem.
Czy sandał może być S1?
Tak, jeśli ma zamkniętą piętę i spełnia resztę S1. Nie zastąpi S3 na budowie.
Czy damskie buty mają inne klasy?
Nie. Ta sama norma, inny kopyto i rozmiarówka.
Skąd wiedzieć, czego wymaga stanowisko?
Z oceny ryzyka, nie z przyzwyczajenia magazynu. W razie wątpliwości: mokro + ostre podłoże = minimum S3; sucho + ostre = S1P; sucho i czysto = S1.
Podsumowanie
S1 — sucho, bez przebicia.
S1P — sucho, z wkładką na gwóźdź.
S3 — woda na cholewce + wkładka + bieżnik.
S3S — jak S3, ale wkładka niemetalowa badana cieńszym gwoździem.
Dobierz klasę do posadzki i pogody, a model (waga, podnosek, HRO, ESD, zimówka) do konkretnej zmiany. Asortyment: buty robocze.
Dodaj komentarz